Katarzyna Kłosińska: „Etyczny i pragmatyczny. Polskie dyskursy polityczne po 1989 roku”, wyd. Narodowe Centrum Kultury, Warszawa 2012
Wymienioną powyżej książką zwracamy uwagę czytelników na nową serię wydawniczą Narodowego Centrum Kultury towarzyszącą akcji: „Ojczysty- dodaj do ulubionych”. „Etyczny i pragmatyczny” jest pierwszą pozycją serii. Książka na pewno zainteresuje miłośników języka ojczystego, osoby, którym zależy na rozumieniu funkcji i możliwości języka w przekazie publicznym oraz kulturze słowa na co dzień, ale przede wszystkim studentów filologii, językoznawców, a nawet socjologów i socjo- i psycholingwistów.
W audycji radiowej ?Klub Trójki? dn. 20.09.2012 r. autorka, dr Katarzyna Kłosińska*, powiedziała, że starała się dać całościowy obraz języka polityki po 1989 roku oraz to, jak w języku odzwierciedla się myślenie o sprawach publicznych i w jaki sposób język wpływa na postrzeganie tych spraw. Badania prowadziła i książkę napisała z punktu widzenia językoznawcy, a nie politologa. Praca dr Kłosińskiej powstała na podstawie wyłącznie tekstów pisanych, wydanych pod auspicjami prawie wszystkich partii politycznych. Około 200 ugrupowań jest reprezentowanych przez różnego rodzaju teksty: programy, statuty, dokumenty partii politycznych. Autorka, jak dalej tłumaczyła, badała język pisany, by nie ulec pokusie wchodzenia w osobowość autora i by tego obrazu nie zaciemniały sprawy związane z kontekstem sytuacyjnym.
By nieco przybliżyć punkt wyjścia rozważań, wspomnimy, że w dyskursie etycznym polityk jest ojcem narodu, a tym samym tzw. zwykłym człowiekiem, który pozostaje w pozycji roszczeniowo- biernej. Uczciwość, m.in. określa jego sposoby działania. W dyskursie pragmatycznym polityk opisuje świat poprzez negatywne aspekty rzeczywistości oraz symptomatyczną metaforykę. Jak w dyskursie politycznym wykorzystuje się język, trzeba sprawdzić, czytając tę wyjątkową pracę naukową, do której autorka zaczęła zbierać materiały na początku tego stulecia.
Polecana książka jest niezwykle ciekawa. Będzie też na pewno sporym wyzwaniem intelektualnym.
*K. Kłosińska jest językoznawcą, pracownikiem naukowym na Wydziale Polonistyki UW; pełni funkcję sekretarza naukowego Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN; zajmuje się współczesną polszczyzną: kulturą języka, semantyką i leksykologią, a także lingwistyką kulturową i językiem polityki.
Iwona Block